Benzin ve motorine müjde: Eşel sistemi hayata geçti!

Ortadoğu'daki savaşın tetiklediği akaryakıt zamlarına karşı devlet kalkanı olan Eşel sistemi hayata geçti Resmi Gazete'de yayımlanan tarihi kararla, pompaya yansıyacak fiyat artışlarının yüzde 75'i vergiden düşülerek vatandaşın cebi zamlardan korunacak.

Eşel sistemi hayata geçti ve kontak çevirmeye korkan milyonlarca sürücü derin bir nefes aldı. ABD ile İsrail'in İran'a yönelik operasyonları ve Devrim Muhafızlarının Hürmüz Boğazı'na uyguladığı ambargo yüzünden petrol fiyatları zamlanmıştı Vatandaşın gözü telefonda peş peşe gelecek zam haberlerini beklerken, devlet enflasyonla mücadele için yeni sistemi hayata geçirdi. Yeni sistemin hayata geçmesiyle birlikte küresel krizin faturası vatandaşa kesilmeyecek. ÖNCE ERTELENDİ SONRA EŞEL SİSTEMİ HAYATA GEÇTİ! Geçtiğimiz günlerde pompaya yansıması beklenen 12.45 liralık motorin zammının, bu sistemin devreye alınacağı beklentisiyle son anda askıya alındığı ifade edilmişti. Beklenen olmadı ve krizin derinleşmesi üzerine Cumhurbaşkanı Kararı hızla Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Kararın, jeopolitik fırtınaların bütçelerde yarattığı tahribatı en aza indirmek ve enflasyonist baskıyı kırmak amacıyla alındığına dikkat çekildi.   YÜZDE 75 KALKANI: SADECE 2,5 LİRASI YANSIYACAK Yeni düzenlemenin 2 Mart tarihindeki verileri baz alarak işleyeceği kaydedildi. Sistem sayesinde, petrol ürünlerine gelecek zamların yüzde 75'lik kısmı doğrudan Özel Tüketim Vergisi'nden (ÖTV) ve buna bağlı KDV'den düşülecek. Örneğin küresel piyasalardan kaynaklı 10 liralık bir zam dalgası geldiğinde, bunun tam 7,5 lirası devletin vergi feragatiyle eritilecek ve tabelaya sadece 2,5 liralık bir artış yansıyacak. Yüksek miktarda bütçe gelirinden vazgeçilerek piyasanın korunduğu vurgulandı. TABELADAKİ GİZLİ LİMİTLER BELLİ OLDU Devletin üstleneceği yükün sınırları da net biçimde belli oldu. Uygulama kapsamında benzinde litre başına 14,82 liraya, motorinde 13,90 liraya ve LPG'de kilogram başına 11,38 liraya kadar devletin indirim yapabileceği aktarıldı. Şayet uluslararası piyasalarda fiyatlar aniden düşerse, bu kez azalış tutarının yüzde 75'i kadar ÖTV artırılacak ancak bu rakam asla 2 Mart'taki seviyeyi aşmayacak. EŞEL MOBİL NEDİR? Eşel mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarındaki dönemsel artışların enflasyonist etkilerini önlemek amacıyla, uluslararası petrol fiyatları ve döviz kuru artışlarına bağlı olarak oluşacak fiyat artışlarının, Özel Tüketim Vergisi’nden karşılanarak akaryakıtın pompa satış fiyatına yansımamasını sağlamaya yönelik bir sistem olarak biliniyor. Örneğin, motorin fiyatı belirtilen nedenlerle (vergiler hariç) 20 kuruş artacağında, motorindeki ÖTV aynı tutarda indirilmek suretiyle motorinin pompa fiyatı sabit tutuluyor. Daha sonra motorin fiyatında indirim yapılacak olması durumunda ise, öncelikle ÖTV tutarı artırılarak vazgeçilen ÖTV karşılanıyor. Böylelikle Hazine ve Maliye Bakanlığı, tüketiciyi ve dezenflasyon sürecini artan fiyatlardan koruma altına almış oluyor. SİSTEM 2021 YILINDA SONA ERDİ Türkiye'de uygulanan eşel mobil sistemi 2021 yılının son çeyreğinde artan döviz kuruna bağlı olarak, akaryakıt ürünlerinde kaldırıldı.   Muhabir: Cihat Yunus İzmirli