Sosyal medya ve oyun dünyasında yeni dönem: 15 yaş sınırı Komisyondan geçti

TBMM'den sosyal medya ve dijital oyun platformlarını temelden sarsacak radikal bir yasa teklifi geçti. Yeni düzenlemeye göre 15 yaş altı çocuklara sosyal ağlara erişim yasağı getirilirken, oyun şirketlerine "temsilci atama ve yaş doğrulama" zorunluluğu yolda. Kurallara uymayan platformları ise reklam yasağı ve bant daraltma cezaları bekliyor.

Türkiye'de dijital dünyanın kuralları baştan aşağı yeniden yazılıyor. Günlerdir tartışmaların odağında olan ve milyonlarca aileyi, genci ve dev teknoloji şirketlerini yakından ilgilendiren yasa teklifi, TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu'ndan onay aldı. Önümüzdeki hafta Genel Kurul'a gelmesi beklenen 29 maddelik "Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi", alışkanlıkları tamamen değiştirecek çok sert yaptırımlar içeriyor. 15 Yaş Altına Kapılar Kapanıyor Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilen hükümlerin yeniden düzenlendiği teklifin en dikkat çeken maddesi, çocukların dijital dünyadaki varlığına yönelik oldu. Kabul edilen maddeye göre, sosyal ağ sağlayıcıları artık 15 yaşını doldurmamış çocuklara hiçbir şekilde hizmet sunamayacak. Bu yasağın delinmemesi için şirketler, "yaş doğrulama" da dahil olmak üzere her türlü teknolojik önlemi almakla yükümlü kılındı. 15 yaşını doldurmuş gençler için ise yaşlarına özgü, ayrıştırılmış ve güvenli bir hizmet altyapısı sunulması zorunlu hale getirildi. Ebeveynlerin kontrolü de artırılıyor. Platformlar, hesap ayarlarının denetlenmesini, satın alma işlemlerinin onaya bağlanmasını ve ekran süresinin sınırlandırılmasını sağlayacak araçları ailelerin kullanımına sunmak zorunda kalacak. Oyun Platformlarına Ağır Yükümlülükler Sadece sosyal medya değil, devasa bir ekonomiye sahip dijital oyun dünyası da yeni yasadan nasibini aldı. İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi Kanunu'na "oyun", "oyun dağıtıcı", "oyun geliştirici" ve "oyun platformu" gibi kavramlar resmen eklendi. Türkiye'den günlük erişimi 100 bini aşan tüm yurt dışı kaynaklı oyun platformlarına Türkiye'de bir temsilci belirleme zorunluluğu getirildi. Oyun şirketleri artık kafalarına göre içerik sunamayacak; usulüne uygun şekilde derecelendirilmeyen oyunların erişime açılması yasaklanacak. Kurallara Uymayanı Ne Bekliyor? Teklif, "kuralları koyar ama uygulatamayız" ihtimaline karşı son derece ağır kademeli cezalar öngörüyor. Günlük erişimi 10 milyonu aşan dev sosyal ağlar ve oyun platformları, yükümlülüklerini (temsilci atama, içerik çıkarma, yaş doğrulama vb.) yerine getirmezse şu yaptırımlarla yüzleşecek: İdari Para Cezası: Oyun platformlarına ilk etapta 1 milyondan 10 milyon liraya, ihlal sürerse 30 milyon liraya kadar ceza kesilecek. Reklam Yasağı: Sosyal ağlar uyarıları dikkate almazsa, Türkiye'deki vergi mükelleflerinin bu platformlara reklam vermesi ve para transferi yapması yasaklanacak. Bant Daraltma Kâbusu: Tüm bunlara rağmen geri adım atılmaması durumunda BTK Başkanı, sulh ceza hakimliğine başvurarak platformun internet trafiğini önce yüzde 50, ardından yüzde 90 oranına kadar daraltabilecek. Bu, ilgili sitenin Türkiye'den fiilen erişilemez hale gelmesi anlamına taşıyor. Hakim kararlarının erişim sağlayıcılar tarafından en geç 4 saat içinde uygulanması zorunlu kılındı. O Madde Metinden Çıkarıldı Öte yandan teklifte tartışma yaratan 24. madde, AK Parti tarafından verilen bir önergeyle metinden çıkarıldı. Çıkarılan madde, şirketlerin kendi hizmetlerindeki riskleri analiz edip BTK'ye raporlamasını ve kurumun bu risklere göre "hizmetin sunum şeklini değiştirme veya faaliyet durdurma" yetkisini kullanmasını içeriyordu. Bu yetkinin yeniden değerlendirilmesi kararlaştırıldı. Söz konusu yasa teklifinin Genel Kurul'da onaylanıp Resmi  Gazete'de yayımlanmasından itibaren 6 ay sonra yürürlüğe girmesi planlanıyor.